Το περιτύλιγμα

Πρόσφατα, μια μαθήτριά μου, μου έφερε ένα δώρο. Δεν γιόρταζα, ούτε είχα γενέθλια. Ήταν, απλώς, ένα δώρο αγάπης, με ένα πολύ όμορφο περιτύλιγμα. Το πήρα, μην ξέροντας τι είναι. Για την ακρίβεια, μου έφερα στο νου κάτι από εκείνα τα καρτούνς που παίρνουν το δώρο και το κουνούν δεξιά- αριστερά, μήπως και καταλάβουν τι είναι. Βέβαια, εκείνα, συνήθως, ανατινάζονται. Εγώ, τη 'γλίτωσα'.
Το θέμα, όμως, δεν είναι το δώρο, τουλάχιστον σε πρώτη φάση. Το θέμα είναι το περιτύλιγμα. Θα μου πείτε, φιλοσοφική συζήτηση θα ανοίξουμε για ένα περιτύλιγμα; Ε, ναι, έχει και αυτό μια θέση στον κόσμο και κυρίως, ένα λόγο ύπαρξης.
Σε πρώτη φάση, το περιτύλιγμα χρησιμοποιείται για να κρύψει, καμουφλάρει ή προστατεύσει κάτι/κάποιον από τα ανθρώπινα βλέμματα. Συνήθως, έχει όμορφα χρώματα, φανταχτερά και σε καμιά περιπτώση δεν υποδηλώνει το περιεχόμενο. Αντιθέτως, λειτουργεί μάλλον αποπροσανατολιστικά. Αυτός, άλλωστε, δεν είναι ο σκοπός του; Να κρύβει καλά το περιεχόμενο, μέχρι να έρθει η κατάλληλη στιγμή και να φανερωθεί; Ε, ναι, αυτός είναι!
Και μετά, τι; Μετά, αρχίζεις να σκίζεις, όχι τη γάτα, αλλά το περιτύλιγμα για να δεις τι θα φανερωθεί από κάτω. Καμιά φορά, το περιτύλιγμα κρύβει ένα kinder- έκπληξη. Άλλοτε, πάλι, επιφυλλάσει μια μικρή έκρηξη (δεν μπορώ να θυμηθώ με τίποτα πώς έλεγαν εκείνο το Στρουμφ που έφερνε δώρα και εκρήγνονταν).
Κάπως έτσι, είναι πλασμένοι και οι άνθρωποι.  Ξυπνούν κάθε πρωί και φορούν το περιτύλιγμά τους. Η έννοια δεν είναι απαραίτητα κακή, για να προλάβω αντιδράσεις. Κάποιοι, επιλέγουν να φορέσουν το καλό τους χαμόγελο και να αστειευτούν, ακόμα κι αν μέσα τους οι πληγές αιμορραγούν κάθε στιγμή. Άλλοι, προσπαθούν να κρύψουν τη χαρά τους για κάτι καλό που τους συνέβη, από φόβο μήπως το γρουσουζέψουν και πάει, τελικά, στραβά και κάποιοι, παριστάνουν τους 'άνετους', πως όλα στη ζωή είναι υπέροχα (να μας πουν κι εμάς σε ποιον κόσμο ζουν να μετακομίσουμε παρέα). Οι πιο 'τυχεροί' φανερώνουν τι πραγματικά νιώθουν, παίρνοντας το ρίσκο.
Κάπως έτσι, ξεχνάμε πως πίσω από το περιτύλιγμα κρύβεται ένας άνθρωπος. Ένας άνθρωπος που δεν είναι μόνο σάρκα, ή απλώς, ένα 'πακέτο',  ένα σετάκι, φούστα-μπλούζα, που φαίνεται ωραίο στον ήλιο, γιατί ταιριάζει με τη μέρα μας.
Άραγε, εμείς ταιριάζουμε με τη δική του; Το έχουμε αναρωτηθεί ποτέ ή μας είναι κόπος; Μάλλον, το δεύτερο. Γιατί, άλλωστε, να το κάνουμε; Γιατί να βγούμε από τον μικρόκοσμό μας και να αναρωτηθούμε αν ο άλλος έχει τη διάθεση να ακούσει ό,τι του λέμε ή να ασχοληθεί μαζί μας; Γιατί, πολύ απλά, μας αρέσει να επιλέγουμε για εκείνους, κι ας παριστάνουμε τους δήθεν δημοκρατικούς, πως, τάχα, κατανοούμε το συνάνθρωπο.
Λόγια που ακούγονται ωραία, σπουδαία, ναι. Ξέρουμε όλοι από τέτοια.  Αν αγαπάς τον Άνθρωπο, όπως λες, μάθε να βλέπεις κάτω από το περιτύλιγμα και κυρίως, να του δίνεις χώρο και αέρα να αναπνεύσει. Όσο τον καταπιέζεις, τόσα περισσότερα περιτυλίγματα θα χρειάζεται, μέχρι που στο τέλος, από τα πολλά στρώματα, θα μοιάζει με... κρεμμύδι, και ξέρεις, ε; Τα κρεμμύδια μπορεί να νοστιμίζουν το φαγητό, αλλά μπορούν να σε κάνουν και να κλάψεις. Να το θυμάσαι όταν θα ζητάς τα ''ρέστα''.

ΥΓ. Για όσους 'λατρεύουν' να παραπονιούνται...

Ένα σημάδι, μόνο

Βράδυ Παρασκευής, να αφουγκράζεσαι τον αχό της πόλης. Μπαίνεις στο αυτοκίνητο, ανοίγεις δυνατά τη μουσική, να καλύψει τις ενοχλητικές κόρνες και ό,τι άλλο μπορεί να σε εκνευρίζει και ακολουθείς τον πιο γνώριμο δρόμο. Όχι απαραίτητα γιατί είναι ο καλύτερος να ακολουθήσεις, αλλά γιατί είναι εκείνος που κάνει τα βήματά σου να φαίνονται πιο στέρεα. 

Μπροστά σου, ο δρόμος, ολοένα και ξεμακραίνει. Κάνεις μερικά μέτρα, αλλά εκείνος, πάντα εκεί, πρόθυμος, να σε οδηγήσει ένα βήμα πιο μακριά, με συνοδοιπόρο τις σκέψεις σου. Είναι η ώρα που οι πιο βασανιστικές κάθονται στο κάθισμα του συνοδηγού και σου κλείνουν πονηρά το μάτι. "Ναι, ήρθε η ώρα να ακούσεις τι έχουμε να σου πούμε'' σιγοψιθυρίζουν και όσο κι αν προσπαθείς να τις αγνοήσεις, εκείνες έχουν το χαβά τους. 

Στην πραγματικότητα, την απάντηση που αφορά στην καθεμιά τους, την ξέρεις. Δεν έχει σημασία που κλείνεις τα μάτια. Δεν έχει σημασία που προσπαθείς να διασκεδάσεις τις εντυπώσεις. Η αλήθεια παραμένει, έστω και καμουφλαρισμένη πίσω από καπνούς και δακρυ(γόν)α. 

Κι όμως, είναι τόσο απλά τα πράγματα. Έλα, όμως, που δεν βρίσκουμε, τα κότσια να πούμε ή να γράψουμε (εξέλιξη παντού) ό,τι αληθινά λαχταράμε. Κάπως έτσι, αφήνουμε τις μέρες να περάσουν. Περνούν και περνούν σε ζωές  χωριστές, ενώ το μόνο που αρκεί είναι να φύγει ένα μήνυμα προς τη σωστή κατεύθυνση. Κακά τα ψέματα, μόνο η αγάπη (θα) μας κρατάει ζωντανούς, αλλά κι αυτή χρειάζεται ένα σημάδι. Τι περιμένεις, λοιπόν, και δεν το δίνεις;

 Έλα μου, ντε...

Ποιος μας διώχνει, τελικά;

Καθημερινά, ερχόμαστε σε επαφή με δεκάδες ανθρώπους. Δεν έχουν όλες οι κουβέντες τον ίδιο αντίκτυπο, ούτε όλες οι συζητήσεις την ίδια βαρύτητα. Είναι, όμως, λέξεις, φράσεις που μένουν στο μυαλό, αποτυπώνονται και, ναι, σε αναγκάζουν να προβληματιστείς.
Ένα μυαλό, από τα λίγα που με κάνουν να σκέφτομαι τόσο πολύ (ναι, μάλιστα, ξέρεις εσύ, αλλά ας μην το κάνουμε θέμα), είπε τη φράση της ημέρας: «Δεν διώχνω ποτέ κανέναν που δεν σκέφτηκε να φύγει μόνος του» ή, κάπως έτσι, τέλος πάντων.
Προβληματίστηκα, ομολογώ. Μου έφερε στο μυαλό κάθε άνθρωπο που έφυγε από κοντά μου, λέγοντάς μου πως εγώ τον έδιωξα. Φαντάζομαι πως έχει τύχει και σε σας. Κάποτε, ήταν ένα φιλικό πρόσωπο, μια φίλη ή ένας φίλος, ο/η σύντροφός σας.
Ήταν τότε που «σπάγαμε», επανειλημμένως, το κεφάλι μας να βρούμε πότε ακριβώς τον διώξαμε και δεν το πήραμε χαμπάρι. Τη στιγμή, μάλιστα, που εμείς θέλαμε τόσο πολύ να μείνει.  Κάποτε, φυσικά, το είπαμε κι εμείς.
Ναι, mon cheri, έχεις δίκιο. Φεύγει - συνήθως - όποιος το έχει ήδη σκεφτεί και το μόνο που ψάχνει είναι εκείνη, η μικρή, πολύτιμη δικαιολογία που θα του δώσει ώθηση και φτερά, αφού μόνος του δεν το αποφασίζει.
Τελικά, είναι βολικό να πιστεύεις πως σε έδιωξαν; Ακόμα αναρωτιέμαι...

ΥΓ. Mon cheri, σ΄ευχαριστώ για όλα (ναι, κατά βάθος, είσαι πολύ καλός). 

Τα απογεύματα τα γεμάτα

Από παιδί, θυμάμαι πως η αγαπημένη μου ώρα της ημέρας ήταν το απόγευμα. Όχι κάθε απόγευμα, αλλά εκείνα τα απογεύματα του χειμώνα, που ο καιρός "μαλακώνει'' και δείχνει το καλό του πρόσωπο. Θυμίζει κάτι από άνοιξη ή έστω πως ο ερχομός της δεν θα αργήσει πολύ. Κοιτάς τον ουρανό και χάνεσαι στο γαλάζιο του, ευλογείς τα γένια σου, γιατί γεννήθηκες σε μια χώρα σαν την Ελλάδα κι ας πηγαίνουν όλα από το κακό στο χειρότερο.

Κάθε τέτοιο απόγευμα, δεν χάνω ποτέ την ευκαιρία να περιπλανηθώ στους ήσυχους δρόμους της πόλης. Ναι, υπάρχουν ακόμα κάποιοι.  Το μόνο που κάνω είναι απλώς να περπατώ και να παρατηρώ τη ζωή γύρω μου. Αναζητώ το πρώτο ανθισμένο μπουμπούκι αμυγδαλιάς και με το που το ανακαλύπτω αισθάνομαι πως η ζωή αλλάζει. Φέρνει μαζί της το καινούριο και με γεμίζει με μια γλυκιά νότα αισιοδοξίας. Ακόμα και ο αέρας μοιάζει να φυσάει διαφορετικά. Κουβαλά μαζί του το αναπάντεχο. Τον έρωτα που ίσως εμφανιστεί από το πουθενά, όπως στις κινηματογραφικές ταινίες, το νέο που θα έρθει και θα λειτουργήσει σαν αντιβίωση των 500 (ίσως και των 1000 για τις πιο 'ανίατες' περιπτώσεις), μα κυρίως την ελπίδα πως η άνοιξη θα έρθει ξανά... 

Δεν πειράζει που άργησε, φτάνει να επιστρέψει, γιατί το χειρότερο που μπορεί να συμβεί είναι να μην κάνει ποτέ την εμφάνισή της... Και είναι εκείνα τα απογεύματα που παύουν να είναι ''άδεια''. Τόσο απλά...

   

Remember what you gave me.... Natasa Goutzikidou

After her sister's suicide, Melina is closed to herself and her room is converted into a prison, until the day she decides το return back to life. Her destination is the picturesque fishing  village where she used to spend the holidays of her childhood along with her family. A house in the shadow of the old lighthouse, a love story from the past that stirs up lives and memories, a mysterious envelope that disappears the most crucial moment and a secret that will connect the past and the present in a scary day. What life haunts the lighthouse? What melancholy hide the notes echoing into the night out of nowhere? Will Melina be able to unfold the thread of Ariadne and get out of the maze so ably built around her? When the enemy is more visible than you think...

Λίγα λόγια για την Κατερίνα Τζαβάρα

Είναι μέρες τώρα που σκέφτομαι για ποιο από τα βιβλία της Κατερίνας Τζαβάρα να  μιλήσω. Για το τελευταίο με τίτλο ''Πού ν' απλώσω τόση αγάπη'', για το ''Πετάει... ο γάιδαρος'' ή για τη σειρά ''Μαγικές διαδρομές στην τέχνη'', μια όμορφη σειρά παιδικών βιβλίων που στόχο έχει να ταξιδέψει τα παιδιά στον υπέροχο κοσμο της τέχνης με τρόπο που να μπορούν να τον αντιληφθούν τα παιδικά τους μάτια.

Και το δίλημμα φυσικά παραμένει γιατί η Κατερίνα Τζαβάρα, νηπιαγωγός στο επάγγελμα, γράφει παιδικά βιβλία που είναι δύσκολο να ξεχωρίσει κανείς. Αρκεί μια γνωριμία μαζί της για να καταλάβει κάποιος το γιατί. Η Κατερίνα είναι ένας άνθρωπος γεμάτος ζωντάνια και πάθος για τη ζωή, ένας άνθρωπος που λατρεύει τα παιδιά και αυτό φαίνεται σε κάθε βιβλίο της. Άλλωστε, τα βιβλία που γράφει ο καθένας μας είναι σε μεγάλο βαθμό αντανάκλαση του ποιοι είμαστε εμείς και πώς είναι δομημένος ο εσωτερικός μας κόσμος, πόσο στέρεα είναι τα θεμέλιά του. Αν δεχτούμε πως αυτό ισχύει, τότε στην περίπτωση της Κατερίνας δεν έχω παρά να πω πως είναι τυχεροί οι μαθητές της και όσοι ζουν κοντά της. 

Σε κάθε βιβλίο της η Κατερίνα πραγματεύεται μια αλήθεια: άλλοτε τη συγγνώμη, άλλοτε την έννοια της οικογένειας, την φιλία, τον έρωτα στην τρυφερή παιδική ηλικία, την αλληλεγγύη και την αγάπη με τρόπο κατανοητό και ταυτόχρονα, τρυφερό. Φτιάχνει όνειρα και γεννά εικόνες, ταξιδεύει την παιδική φαντασία και προτείνει...

Κατερίνα Τζαβάρα: μιια εκπαιδευτικός, μια πολύπλευρη και πολυτάλαντη προσωπικότητα, ένας άνθρωπος που μάχεται για τη ζωή και κάνει το σχολείο έναν καλύτερο τόπο για τα παιδιά μας... Κατερίνα, σ' ευχαριστώ. 

Τα βιβλία της Κατερίνας Τζαβάρα κυκλοφορούν από τις εκδόσεις Διάπλους.

Αγανακτισμένοι ή βολεμένοι;

Βράδυ Σαββάτου κάπου σε κάποιο προάστιο της Αττικής, μακριά από το κέντρο. Στον κεντρικό δρόμο επικρατεί αληθινό πανδαιμόνιο, αφού η περιοχή σφύζει από ζωή εξαιτίας των πολλών καφέ και γενικότερα, εστιατορίων που έχει να επιδείξει. Σε μία γωνία, σταυροδρόμι για  διαβάτες και αυτοκίνητα, βρίσκεται το υποκατάστημα τράπεζας μεγάλων συμφερόντων. Δεξιά και αριστερά κοιμούνται άστεγοι, είτε σε κάποιο παγκάκι ή στις κόγχες που σχηματίζει το γειτονικό κτίριο. Εκ πρώτης, οι περαστικοί εκπλήσσονται. Το βλέπεις στα πρόσωπά τους. Άλλωστε, η εικόνα αυτή, μέχρι πρόσφατα τουλάχιστον, αφορούσε μόνο στο κέντρο της Αθήνας και όχι στα περίχωρα. Αφού πέρασει το πρώτο σοκ, όλοι συνεχίζουν το δρόμο τους σαν να μην συμβαίνει τίποτα. Αυτόματο delete απο τη μνήμη.

Λίγο πιο κάτω συναντάς κι άλλους, αλλά το θέαμα δεν σοκάρει το ίδιο. Μάλλον επειδή αρχίζει να γίνεται οικείο το σκηνικό και να ενσωματώνεται στο περιβάλλον. Στα πρόσωπα κάποιων περαστικών διακρίνεις θλίψη, στεναχώρια, σε κάποιων άλλων οίκτο και σε κάποιους, λιγότερους ίσως, εμφανή ανακούφιση που δεν είναι αυτοί στη θέση τους ή και αδιαφορία, λες και δεν τους αγγίζουν όσα βλέπουν να διαδραματίζονται μπροστά τους. 

 Κάποτε, ο Μπρεχτ έγραψε:" Όταν ήρθαν να πάρουν τους Εβραίους, δεν διαμαρτυρήθηκα, γιατί δεν ήμουν Εβραίος. Όταν ήρθαν για τους κομμουνιστές δεν φώναξα, γιατί δεν ήμουν κομμουνιστής. Όταν κατεδίωξαν τους τσιγγάνους, ούτε τότε φώναξα, γιατί δεν ήμουν τσιγγάνος. Όταν ο Χίτλερ φυλάκιζε ομοφυλόφιλους δεν αντέδρασα γιατί δεν ήμουν ομοφυλόφιλος Όταν έκλεισαν το στόμα των Ρωμαιοκαθολικών που αντιτάσσονταν στο φασισμό, δεν έκανα τίποτα γιατί δεν ήμουν καθολικός. Μετά ήρθαν να συλλάβουν εμένα, αλλά δεν υπήρχε πια κανείς να αντισταθεί μαζί μου".

Είναι τα λόγια αυτά του Μπρεχτ που νιώθω πως αντικατοπτρίζουν ιδανικά τις μέρες που ζούμε. Η δυστυχία γύρω μας πληθαίνει εξαιτίας της οικονομικής κρίσης, την οποία επικαλούμαστε πια όλοι είτε πληττόμαστε αληθινά από αυτήν είτε όχι. Κι όσο αυξάνεται η δυστυχία, αυξάνεται και ο αριθμός των αστέγων. Γέμισαν, διάβασα κάπου, οι σπηλιές γύρω από του Φιλοπάππου από άστεγους, οι περισσότεροι εκ των οποίων μακροχρόνιοι άνεργοι που αδυνατούσαν πια να πληρώσουν τις υποχρεώσεις τους. Κάπου αλλού έδιναν τον ορισμό του 'Νεόφτωχου'' και πάει λέγοντας...

Και δεν μπορώ να μην αναρωτιόμαι, πώς είναι δυνατόν σε μια χώρα που γέννησε τον πολιτισμό να επιτρέπεται τόση δυστυχία... Πώς είναι δυνατόν να συνεχίζουμε τις ζωές μας σαν να μην μας αφορά ό,τι συμβαίνει γύρω μας... Μα κυρίως, πώς είναι δυνατόν να μην συσπειρωνόμαστε σε μία γροθιά για το κοινό καλό; Το πρόβλημα του γείτονα, ακόμα κι αν υποθετικά δεν μας αφορά τώρα, λοχεύει πάντοτε ο κίνδυνος να το οικειοποιηθούμε... Αυτό είναι μια γνώση απόλυτη. 

Μέχρι πρόσφατα είχαμε τους Αγανακτισμένους. Κάποιος με ρώτησε πού τους θυμήθηκα... Κατέληξα στο συμπέρασμα πως μάλλον δεν ήμασταν αρκετά αγανακτισμένοι, γι' αυτό και χάθηκε ο παλμός. Βολεμένοι ήμασταν που γίναμε (ξε)βολεμένοι και αυτό μας πείραξε αρκετά για να διαδηλώσουμε. Φαίνεται όμως πως κι αυτό το συνηθίσαμε γρήγορα και είπαμε, δεν βαριέσαι... 

Μέχρι που μια μέρα, σαν τον Μπρεχτ κι εμείς, ίσως αν μείνουμε χωρίς δουλειά ή χάσουμε το σπίτι μας, αποφασίσουμε πως είναι καιρός να παλέψουμε και αναζητήσουμε συναγωνιστές αλλά δεν βρούμε κανέναν πρόθυμο... Δεν χρειάζεται να φτάσεις στο χείλος του γκρεμού για να παλέψεις. Χώρια που καμιά φορά ο γκρεμός είναι πιο κοντά από ότι νομίζεις.

Όταν έβλεπα τους συναδέλφους μου να απολύονται, εγώ δεν μίλησα γιατί είχα ακόμη τη δουλειά μου. Όταν έβλεπα το σπίτι του διπλανού μου να κατάσχεται, δεν με ένοιαξε γιατί το δικό μου σπίτι ήταν ασφαλές. Όταν είδα τον μισθό μου να συρρικνώεται και να με εκμεταλλεύεται ο εργοδότης μου κατάλαβα πως δεν υπήρχε κανείς να αντισταθεί μαζί μου.